Gen Z không còn chấp nhận những chiếc laptop văn phòng “dày, nặng và chậm”: Thị trường doanh nghiệp Việt Nam đang thay đổi ra sao?

Thị trường laptop doanh nghiệp Việt Nam từ lâu vốn được xem là một cuộc chơi đã có chủ, nơi các quyết định mua sắm B2B thường gắn chặt với những thương hiệu quen thuộc, những chu kỳ ngân sách kéo dài nhiều năm và tâm lý ưu tiên sự an toàn. Nhưng theo ông S.Y. Hsu, Đồng Tổng Giám đốc ASUS, chính những thói quen tưởng như rất khó thay đổi đó đang bắt đầu dịch chuyển nhanh hơn nhiều người nghĩ.

Câu chuyện này, theo ông, không chỉ là về một chiếc laptop mới hay một tính năng AI mới, mà là sự thay đổi trong cách doanh nghiệp Việt nhìn nhận toàn bộ vai trò của chiếc máy tính làm việc.

“Tại Việt Nam thì ngược lại”

So với nhiều thị trường Đông Nam Á khác mà ASUS đang hoạt động, điều khiến ông S.Y. Hsu bất ngờ nhất lại là sự cởi mở của doanh nghiệp Việt Nam với các công nghệ và xu hướng mới. Theo vị lãnh đạo ASUS, ở nhiều quốc gia lân cận, khối văn phòng thường có xu hướng ưu tiên sự an toàn tuyệt đối, đồng nghĩa với việc họ thích những dòng máy có thiết kế quen thuộc, độ bền cao và ít thay đổi qua nhiều thế hệ sản phẩm.

“Tại Việt Nam thì ngược lại,” ông nói. “Các doanh nghiệp ở đây cởi mở hơn rất nhiều với các xu hướng mới, miễn là họ nhìn thấy giá trị thực tế cho công việc.”

Theo ông S.Y. Hsu, nhiều doanh nghiệp Việt hiện không còn nhìn laptop như một thiết bị chỉ cần “đủ dùng” cho các tác vụ văn phòng cơ bản. Họ muốn máy phải đồng thời đáp ứng nhiều tiêu chí hơn: đủ bền cho cường độ sử dụng cao, bảo mật tốt cho môi trường doanh nghiệp, nhưng cũng phải mỏng nhẹ, hiện đại và có trải nghiệm cao cấp hơn trước.

“Các nhà quản lý hiện nay sẵn sàng đón nhận những dòng máy có màn hình OLED hay các tính năng AI mới từ rất sớm, miễn là những nâng cấp đó thực sự giúp tối ưu hiệu suất làm việc,” vị lãnh đạo ASUS nhận định.

Thay đổi đến từ chính lực lượng lao động trẻ

Ông S.Y. Hsu nhận xét một trong những lực đẩy lớn nhất phía sau sự thay đổi này lại đến từ chính lực lượng lao động trẻ, đặc biệt là thế hệ Gen Z - nhóm nhân sự lớn lên cùng smartphone, mạng xã hội và các thiết bị công nghệ hiện đại.

“Gen Z không còn chấp nhận những chiếc laptop văn phòng dày, nặng và chậm chạp như trước nữa,” ông nói. “Đây là áp lực đi từ bên trong doanh nghiệp, khi chính nhân viên bắt đầu thúc đẩy người quản lý phải nâng chuẩn thiết bị làm việc.”

Theo ASUS, điều này đang tạo ra một thay đổi khá thú vị trên thị trường laptop doanh nghiệp: ranh giới giữa laptop công việc và laptop cá nhân bắt đầu mờ đi rất nhanh. Nếu trước đây laptop doanh nghiệp thường bị xem là những “cỗ máy làm việc” đơn thuần, thì hiện nay người dùng bắt đầu đòi hỏi chúng phải vừa mạnh, vừa đẹp và mang lại trải nghiệm dễ chịu trong suốt nhiều giờ sử dụng mỗi ngày.

Ông S.Y. Hsu cho rằng thay đổi lớn nhất trong khoảng 5 năm qua nằm ở chính cách người dùng đánh giá một chiếc laptop tốt. “Trước đây, họ chủ yếu nhìn vào cấu hình: chip gì, RAM bao nhiêu, chi phí có tối ưu hay không,” ông nhớ lại. “Còn hiện tại, họ quan tâm nhiều hơn tới trải nghiệm thực tế hàng ngày.”

Theo ông, người dùng hiện bắt đầu chú ý tới những yếu tố như camera có xử lý tốt trong điều kiện thiếu sáng hay không, microphone có lọc được tiếng ồn khi họp online không, hay các tính năng AI có thực sự giúp công việc hiệu quả hơn hay không.

“Định nghĩa về một chiếc máy tính tốt giờ đây không còn nằm ở việc nó chạy nhanh hơn bao nhiêu, mà là nó giúp người dùng giải quyết công việc thảnh thơi và hiệu quả hơn như thế nào,” ông nói.

“AI phải giải quyết được bài toán vận hành”

AI cũng là ví dụ rõ nhất cho cách doanh nghiệp Việt hiện nay đánh giá công nghệ theo hướng thực tế hơn trước. Theo ông S.Y. Hsu, phần lớn doanh nghiệp không còn quá quan tâm tới những màn trình diễn AI mang tính thử nghiệm, mà thay vào đó là các tính năng có thể giúp tiết kiệm thời gian và giảm khối lượng công việc hàng ngày.

“AI phải giải quyết được bài toán vận hành của doanh nghiệp thay vì chỉ để biểu diễn công nghệ,” ông nói thẳng.

Đó cũng là lý do ASUS hiện tập trung nhiều hơn vào các công cụ AI phục vụ trực tiếp cho môi trường làm việc như AI Transcript, AI Translator hay khả năng tóm tắt cuộc họp tự động trên bộ công cụ MyExpert và ExpertMeet. Theo ASUS, đây là những tính năng có giá trị rõ ràng hơn nhiều đối với doanh nghiệp so với các hiệu ứng AI mang tính trình diễn.

Một yếu tố khác được ASUS nhấn mạnh là bảo mật dữ liệu. Theo ông S.Y. Hsu, lợi thế lớn nhất của AI xử lý trực tiếp trên thiết bị nằm ở việc dữ liệu không cần gửi lên các máy chủ đám mây công cộng.

“Không một byte thông tin hay nội dung cuộc họp nhạy cảm nào bị gửi lên cloud,” ông nhấn mạnh khi nói về khả năng xử lý AI thông qua NPU cục bộ.

Trong bối cảnh doanh nghiệp ngày càng quan tâm tới quyền riêng tư và bảo mật dữ liệu, ASUS cho rằng đây mới là yếu tố quyết định liệu AI PC có thực sự được ứng dụng rộng rãi trong môi trường làm việc hay không.

Cuộc cạnh tranh mới của thị trường laptop doanh nghiệp

Theo ông S.Y. Hsu, thay đổi lớn nhất của thị trường Việt Nam hiện nay nằm ở chỗ doanh nghiệp không còn chỉ mua laptop dựa trên cấu hình hay giá bán ban đầu. Thay vào đó, họ bắt đầu nhìn rộng hơn tới khả năng vận hành dài hạn, độ ổn định và dịch vụ hỗ trợ phía sau thiết bị.

Đó cũng là lý do những yếu tố như bảo hành tận nơi, thời gian phản hồi kỹ thuật hay các gói bảo vệ thiết bị đang được chú trọng hơn nhiều trong các gói mua sắm doanh nghiệp tại Việt Nam. Theo ASUS, đây là thay đổi khá lớn nếu so với giai đoạn trước, khi phần lớn quyết định mua laptop doanh nghiệp thường chỉ xoay quanh cấu hình và giá bán.

Với ASUS, sự thay đổi này mở ra cơ hội để hãng mở rộng mạnh hơn ở thị trường commercial tại Việt Nam. Tuy nhiên, ông S.Y. Hsu cũng thừa nhận việc thay đổi hành vi mua sắm B2B vốn đã hình thành trong nhiều năm sẽ không thể diễn ra trong thời gian ngắn.

“Sự thay đổi không diễn ra chỉ sau một đêm,” ông nói. “Nhưng chúng tôi tin thị trường Việt Nam đang thay đổi nhanh hơn nhiều người nghĩ.”

Theo vị lãnh đạo ASUS, cuộc cạnh tranh tiếp theo của thị trường laptop doanh nghiệp có thể sẽ không còn được quyết định chỉ bằng cấu hình hay giá bán, mà bằng việc hãng nào hiểu rõ hơn cách người dùng hiện đại thực sự làm việc mỗi ngày.