Tuy nhiên, điều này không hẳn là bạn có thể dùng các thân cây sen để thay thế cho những viên pin lithium trên smartphone của mình.
Một chiếc smartphone có thể hoạt động nhờ điện tạo ra từ 256 cọng sen. Nghe giống một ý tưởng khó tin, nhưng các nhà nghiên cứu Trung Quốc đã chế tạo thành công hệ thống phát điện sinh học dựa trên cấu trúc tự nhiên bên trong thân cây sen, kết hợp với vi khuẩn và hiện tượng nước bay hơi.
Điều đặc biệt là thiết bị không cần bộ phận chuyển động, nguồn điện bên ngoài hay nhiên liệu hóa thạch. Trong thử nghiệm tại phòng thí nghiệm, một bộ phát điện đơn lẻ có thể duy trì dòng điện ổn định trong hơn 30 ngày.
Bí mật nằm ở cấu trúc bên trong thân cây sen. Loài thực vật này có hệ thống kênh dẫn nước dạng vi mô, giúp hút nước từ rễ lên lá. Các nhà khoa học tận dụng chính cấu trúc tự nhiên đó để tạo ra một thiết bị thu năng lượng, thuộc nhóm công nghệ phát điện thủy điện áp, khai thác tương tác giữa nước và bề mặt vật liệu.

Để chế tạo thiết bị, nhóm nghiên cứu ngâm các đoạn thân sen trong môi trường nuôi cấy vi khuẩn Geobacter sulfurreducens. Đây là loài vi khuẩn điện hoạt có khả năng truyền electron thông qua các sợi protein dẫn điện.
Sau 24 giờ, vi khuẩn bám vào thành bên trong những kênh dẫn nước dạng xốp của thân sen. Nhóm nghiên cứu tiếp tục sấy đông khô các đoạn thân cây để bảo toàn cấu trúc, sau đó gắn hai điện cực bằng lưới titan ở hai đầu.
Khi đặt phần dưới của thân sen đã xử lý vào nước, lực mao dẫn tự nhiên kéo nước đi lên qua các kênh nhỏ. Nước sau đó bay hơi ở đầu trên, tạo ra dòng chuyển động liên tục của các ion mang điện tích.
Lớp vi khuẩn bám bên trong những kênh này tương tác với dòng chất lỏng, hỗ trợ quá trình phân tách điện tích. Các ion mang điện tích dương tích tụ gần điện cực phía trên, tạo ra chênh lệch điện thế giữa hai đầu thân sen. Nhờ đó, thiết bị tạo ra dòng điện liên tục với điện áp thấp.
Từ một đoạn thân sen tạo ra lượng điện nhỏ, các nhà khoa học đã tìm cách ghép nhiều thiết bị để tăng công suất. Ba bộ phát điện mắc nối tiếp có thể vận hành một chiếc máy tính bỏ túi. Sáu bộ đủ cấp điện cho một bóng đèn nhỏ và màn hình mực điện tử.

Thử nghiệm đáng chú ý nhất là hệ thống gồm 256 bộ phát điện, được sắp xếp thành ma trận 16 x 16. Khi kết hợp với bộ chuyển đổi điện áp, hệ thống tạo ra đủ năng lượng để vận hành một chiếc điện thoại di động.
Dù vậy, phát minh này chưa đồng nghĩa người dùng có thể thay pin lithium trong smartphone bằng những cọng sen. Nhóm nghiên cứu mới chứng minh khả năng cung cấp điện cho điện thoại trong thử nghiệm, chứ chưa cho thấy thiết bị có thể sạc pin hoặc thay thế nguồn năng lượng của điện thoại thương mại.
Thay vào đó, ứng dụng tiềm năng trước mắt nằm ở những thiết bị tiêu thụ ít điện năng, đặc biệt là mạng lưới cảm biến phân tán và hệ thống giám sát môi trường tại các khu vực xa nguồn điện. Những thiết bị đặt gần sông, hồ hoặc vùng đất ngập nước có thể tận dụng nguồn nước và quá trình bay hơi tự nhiên để duy trì hoạt động.
Tuy nhiên, con đường đưa công nghệ này ra khỏi phòng thí nghiệm vẫn còn nhiều trở ngại. Thân sen tự nhiên không có kích thước, mật độ và cấu trúc lỗ rỗng đồng nhất. Sự khác biệt giữa từng đoạn thân cây khiến việc bảo đảm sản lượng điện ổn định khi sản xuất số lượng lớn trở nên khó khăn. Quá trình nuôi cấy vi khuẩn bên trong mô thực vật cũng làm tăng thời gian và chi phí chế tạo.
Vì vậy, nhóm nghiên cứu không có ý định thu hoạch hàng loạt cây sen để sản xuất thiết bị. Thay vào đó, họ muốn mô phỏng cấu trúc dẫn nước của thân sen bằng vật liệu nhân tạo có các kênh vi mô đồng đều, qua đó giúp kiểm soát hiệu suất và chuẩn hóa quy trình sản xuất.