Từ “console PC trong mơ” của game thủ, Steam Machine giờ lại trở thành ví dụ mới nhất cho cách AI đang âm thầm đẩy giá phần cứng gaming lên cao.
Sau nhiều tháng chờ đợi, Valve cuối cùng cũng công bố giá bán chính thức cho Steam Machine, thiết bị gaming lai giữa PC và console từng được kỳ vọng sẽ trở thành lựa chọn thay thế cho PS5 hay Xbox Series X trong phòng khách. Tuy nhiên, mức giá khởi điểm lên tới 1.049 USD đang khiến không ít game thủ bất ngờ, đặc biệt khi hiệu năng thực tế của thiết bị chỉ được đánh giá tương đương một chiếc PS5 hiện tại.
Mức giá hơn 1.000 USD khiến cộng đồng game thủ phản ứng mạnh
Theo thông tin từ Valve, Steam Machine sẽ mở bán từ ngày 29/06 với hai phiên bản chính gồm bản 512GB giá 1.049 USD và bản 2TB giá 1.349 USD. Thậm chí máy bán ra mà không có tay cầm, nếu mua kèm Steam Controller, người dùng sẽ phải chi thêm khoảng 79 USD.
Mức giá này cao hơn đáng kể so với các hệ máy console truyền thống. Trong khi PS5 Digital hiện có giá khoảng 599 USD, Xbox Series X ở mức khoảng 649 USD và ngay cả PS5 Pro cũng dừng ở khoảng 899 USD, Steam Machine lại bước vào thị trường với mức giá ngang nhiều mẫu gaming PC để bàn.
Không mất quá nhiều thời gian để cộng đồng game thủ phản ứng mạnh với mức giá mà Valve đưa ra. Dưới các video phân tích của Digital Foundry và nhiều diễn đàn công nghệ, hàng loạt bình luận cho rằng Steam Machine đang rơi vào vị trí khá khó xử giữa console và PC gaming.
“Mức giá này khiến PS5 Pro bỗng trông như một món hời,” một người dùng bình luận.
Một tài khoản khác viết ngắn gọn: “Hơn 1.000 USD mà còn không kèm controller? Thôi bỏ đi.”
Nhiều ý kiến cũng cho rằng Steam Machine đơn giản là ra mắt quá muộn. “Thiết bị này đáng lẽ nên xuất hiện từ 4 năm trước,” một bình luận nhận được hơn 1.000 lượt thích cho biết.
Một số game thủ khác tỏ ra thất vọng khi hiệu năng thực tế chưa tương xứng với mức giá hiện tại. “Hiệu năng còn kém cả PS5 và Xbox Series X bản tiêu chuẩn? Khá thất vọng,” một người dùng nhận xét, trong khi tài khoản khác kết luận ngắn gọn rằng “giá bán lẫn hiệu năng đều rất khó chấp nhận”.
Thử nghiệm từ kênh Digital Foundry cho thấy Steam Machine có hiệu năng không ấn tượng so với PS5 bản tiêu chuẩn
Ngay cả những người từng quan tâm tới Steam Machine cũng bắt đầu thay đổi suy nghĩ. “Tôi thật sự buồn khi phải gỡ Steam Machine khỏi wishlist,” một bình luận viết.
Dù vậy, cũng có ý kiến cho rằng Valve thực tế không phải bên hưởng lợi từ mức giá cao hiện tại. Một người dùng so sánh tình huống này với thời kỳ của 3DO - hệ máy console từng thất bại vì không được trợ giá phần cứng như PlayStation hay Xbox. Theo người này, Steam Machine đang gặp đúng bài toán tương tự khi RAM và bộ nhớ tăng giá quá nhanh trong vài năm gần đây. “Điều này không hẳn là lỗi của Valve, nhất là với những gì đang xảy ra với giá RAM và SSD,” người dùng nhận xét.
Valve được cho là từng nhắm tới mức giá dễ tiếp cận hơn
Mức giá hiện tại dường như cũng không phải mục tiêu ban đầu của Valve. Trong phỏng vấn với IGN, khi được hỏi về biến động giá phần cứng trong giai đoạn gần đây, hai kỹ sư của Valve là Pierre-Loup Griffais và Yazan Aldehayyat cho biết mức tăng giá của Steam Machine phần nào phản ánh tình trạng chi phí RAM và bộ nhớ leo thang trên toàn ngành phần cứng.
Dựa trên mức tăng giá gần đây của Steam Deck, nhiều ý kiến cho rằng Steam Machine ban đầu có thể được định vị ở khoảng 700-800 USD, mức giá được xem là cạnh tranh hơn đáng kể với console cao cấp hiện nay. Thậm chí trong những ngày đầu máy được giới thiệu, nhiều phân tích cho rằng giá sẽ chỉ ở mức 600 USD để cạnh tranh với các máy console.
Tuy nhiên, sự bùng nổ của AI đã làm thay đổi đáng kể thị trường linh kiện trong hai năm qua. Nhu cầu khổng lồ từ các trung tâm dữ liệu AI khiến giá RAM, NAND và nhiều linh kiện quan trọng liên tục tăng mạnh, kéo theo chi phí sản xuất của hàng loạt thiết bị gaming và PC.
Trong bài đăng blog mới nhất, Valve cho biết mức giá hiện tại phản ánh trực tiếp chi phí linh kiện mà hãng phải chi trả trong quá trình sản xuất Steam Machine.
“Mức giá mà chúng tôi bán phần cứng là kết quả trực tiếp từ chi phí của các linh kiện… mục tiêu ban đầu của chúng tôi về giá của Steam Machine không còn khả thi nữa.”
Theo Valve, khi bắt đầu xây dựng chuỗi cung ứng cho Steam Machine từ năm 2023, công ty vẫn tin rằng giá phần cứng PC sẽ tiếp tục giảm theo xu hướng quen thuộc của nhiều năm trước. Tuy nhiên, thị trường đã thay đổi rất nhanh chỉ trong khoảng một năm gần đây, đặc biệt ở nhóm linh kiện RAM và bộ nhớ lưu trữ.
“Trong khoảng một năm qua, điều đó đã thay đổi nhanh chóng và đáng kể, dễ thấy nhất là ở các linh kiện RAM và bộ nhớ lưu trữ.”
Theo Valve, giá thành hiện tại phản ánh đúng chi phí thực tế của những linh kiện mà hãng phải mua trong khoảng 6 tháng gần đây.
Không chỉ giá linh kiện tăng, nguồn cung cũng trở nên khó đoán hơn nhiều. Valve thừa nhận có thời điểm hãng không thể tìm được một số linh kiện cần thiết dù sẵn sàng trả mức giá cao hơn trước. Đây cũng là lý do công ty phải áp dụng hệ thống hàng đợi giới hạn cho những người muốn đặt mua Steam Machine trong đợt đầu tiên do số lượng sản xuất còn khá hạn chế.
AI ảnh hưởng trực tiếp tới gaming hardware
Một trong những vấn đề lớn nhất với Steam Machine là thiết bị này xuất hiện đúng vào thời điểm thị trường phần cứng chịu ảnh hưởng mạnh từ AI. Nhu cầu khổng lồ từ các datacenter đang khiến RAM, NAND và nhiều linh kiện khác được ưu tiên cho hạ tầng AI thay vì thiết bị gaming hoặc PC tiêu dùng. Điều này không chỉ ảnh hưởng tới Valve mà còn tác động tới toàn bộ thị trường gaming hardware, từ SSD, laptop gaming cho tới handheld PC.
Trong bối cảnh đó, Steam Machine rơi vào tình huống khá đặc biệt: đây là một thiết bị được cộng đồng game thủ quan tâm nhờ tính mở của PC, nhưng lại có mức giá quá gần gaming PC truyền thống để trở thành lựa chọn tối ưu như nhiều người từng kỳ vọng.
Ở thời điểm hiện tại, Steam Machine vẫn là một ý tưởng thú vị cho nhóm game thủ muốn trải nghiệm SteamOS trong phòng khách theo kiểu console. Tuy nhiên, cơn sốt AI cùng biến động của thị trường linh kiện đang khiến giấc mơ về một “console PC giá dễ tiếp cận” trở nên khó thành hiện thực hơn nhiều so với vài năm trước.
Valve rõ ràng không phải công ty duy nhất rơi vào tình huống này. Khi RAM, NAND và hàng loạt linh kiện phần cứng liên tục bị datacenter AI hút mạnh nguồn cung, ngay cả những thiết bị vốn được sinh ra cho game thủ cũng bắt đầu phải trả giá cho cuộc đua AI toàn cầu.
Thực tế, cả PS5 lẫn Xbox Series X/S cũng đã nhiều lần tăng giá trong vài năm gần đây do chi phí linh kiện và chuỗi cung ứng leo thang, điều vốn rất hiếm xảy ra với thị trường console trước đây.
Và có lẽ chưa bao giờ câu “mưu sự tại nhân, thành sự tại AI” lại hợp với thị trường phần cứng gaming như lúc này.
