Từng chung một nhà, tách nhau gần 19 năm, giờ Vietnam Post và VNPT "về lại" trong canh bạc mạng di động ảo mang tên Pottel

Sau giấy phép cấp cuối năm 2025, đơn vị vận hành bưu chính quốc gia chính thức bán SIM du lịch đầu tiên tại Hà Nội, mở đầu hành trình cạnh tranh ở thị trường viễn thông ảo vốn dậm chân nhiều năm qua.

Tổng công ty Bưu điện Việt Nam (Vietnam Post) chính thức bán SIM du lịch dành cho khách quốc tế mang thương hiệu Pottel từ ngày 15/8, tại hai điểm bán ở trung tâm Hà Nội là 66 Lương Văn Can và 75 Đinh Tiên Hoàng. Đây là sản phẩm viễn thông đầu tiên ra mắt thị trường theo giấy phép mạng di động ảo (MVNO) số 559/GP-CVT, do Cục Viễn thông, Bộ Khoa học và Công nghệ, cấp ngày 26/12/2025.

SIM du lịch Pottel bày bán tại điểm giao dịch ở Hà Nội

Theo giấy phép, Vietnam Post được thiết lập mạng viễn thông công cộng di động mặt đất không dùng băng tần vô tuyến điện, tức hoạt động theo mô hình MVNO, phạm vi toàn quốc. Các dịch vụ được cấp gồm thoại, nhắn tin, truy nhập Internet và truyền dẫn phục vụ kết nối máy tới máy (M2M). Đối tác hạ tầng được chọn là Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam (VNPT). Vietnam Post phụ trách phát triển thương hiệu, sản phẩm, hệ thống phân phối và chăm sóc khách hàng, trong khi VNPT cung cấp hạ tầng mạng, nền tảng công nghệ và năng lực vận hành. Thương hiệu SIM mang tên Pottel, hiện chưa công bố đầu số chính thức.

Điểm ít được nhắc tới là VNPT và Vietnam Post vốn cùng một gốc. Năm 2007, Thủ tướng ra quyết định tách bưu chính khỏi viễn thông, VNPT giữ lại hạ tầng mạng và các dịch vụ viễn thông, Vietnam Post tách thành tổng công ty độc lập, tập trung vào chuyển phát, logistics và tài chính bưu điện. Gần 19 năm sau, hai bên bắt tay trở lại trong mảng di động, đồng thời cũng vừa ký kết hợp tác xây dựng nền tảng logistics số hồi tháng 8/2025. Việc VNPT đồng ý làm hạ tầng cho một MVNO có gốc gác gần gũi như vậy khác với các thoả thuận thương mại thuần túy mà VNPT hay MobiFone từng ký với các MVNO tư nhân như iTel hay Wintel.

Pottel gia nhập một thị trường đã có 5 nhà mạng ảo hoạt động, gồm iTel (từ 2019, đầu số 087, thuê hạ tầng VinaPhone, hơn 3,6 triệu thuê bao), Wintel (tiền thân Reddi, đầu số 055, thuộc Tập đoàn Masan), Local (đầu số 089, thuộc ASIM Telecom, thuê hạ tầng MobiFone), VNSky (thuộc VNPAY, hợp tác MobiFone) và FPT Retail. Dù đã hoạt động nhiều năm, tổng thuê bao của cả 5 nhà mạng ảo này cộng lại chỉ chiếm khoảng 2% trong gần 130 triệu thuê bao di động cả nước, phần còn lại gần như thuộc về ba nhà mạng lớn là Viettel, VinaPhone và MobiFone.

Giá cước dữ liệu tại Việt Nam vốn đã thuộc nhóm rẻ nhất khu vực, nên cạnh tranh bằng giá không còn nhiều dư địa như giai đoạn iTel mới ra mắt năm 2019. Kinh nghiệm quốc tế của các bưu điện làm MVNO cũng cho thấy mạng lưới điểm bán vật lý không tự động chuyển thành thành công. PosteMobile của Ý đạt 4,85 triệu thuê bao tính đến năm 2025 nhờ tích hợp sâu SIM với dịch vụ tài chính và bảo hiểm bưu điện, còn La Poste Mobile tại Pháp duy trì khoảng 2,4 triệu thuê bao dựa trên hơn 17.000 điểm giao dịch. Ngược lại, Post Office tại Anh dù cũng có mạng lưới bưu cục phủ khắp cả nước đã phải rút hoàn toàn khỏi mảng di động sau một thời gian thử nghiệm.

Một thách thức khác nằm ở khâu đăng ký thuê bao. Ba nhà mạng lớn hiện kết nối trực tiếp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư để đối chiếu thông tin khi phát triển thuê bao mới, trong khi các MVNO như Pottel chưa có kết nối này và phải xử lý qua cơ quan quản lý viễn thông. Quy trình này diễn ra đúng lúc ngành viễn thông đang siết chặt xác thực sinh trắc học theo Thông tư 08 nhằm hạn chế SIM rác, khiến việc mở rộng thuê bao mới của các MVNO nói chung khó khăn hơn so với giai đoạn trước.

Trước mắt, Pottel chọn khởi đầu ở phân khúc SIM du lịch cho khách quốc tế, thay vì cạnh tranh trực diện về giá với các MVNO nội địa đã có sẵn. Vietnam Post cho biết sẽ tiếp tục mở rộng hệ thống phân phối tại các điểm giao dịch bưu điện trên cả nước trong thời gian tới, nhưng chưa công bố thời điểm bán SIM tiêu dùng đại trà cũng như đầu số chính thức của mạng.

Tin cùng chuyên mục
Xem theo ngày