Lietsi.com là dự án tập trung vào việc số hóa để lưu trữ toàn bộ các nghĩa trang liệt sĩ, giúp cho việc tìm kiếm dễ dàng hơn. Đồng thời cũng giúp đỡ thân nhân và các cơ quan chức năng tìm lại danh tính các liệt sĩ vô danh.
Mặc dù chiến tranh đã qua đi khá lâu nhưng theo số lượng các liệt sĩ bị mất tính vẫn còn rất lớn. Theo ước tính thì hiện nay có khoảng 650.000 liệt sĩ Việt Nam bị mất tích trong số hơn 1,1 triệu người đã hy sinh. Trong số này có khoảng 350.000 hài cốt liệt sĩ dù chưa xác định được danh tính nhưng đã được tập hợp tại 2908 nghĩa trang liệt sĩ cả nước. Bên cạnh những liệt sĩ này thì vẫn còn hàng trăm ngàn liệt sĩ khác vẫn chưa được tìm thấy phần mộ.
Hiện nay, việc tìm kiếm, quy tập và xác định hài cốt của các liệt sĩ cũng còn đang gặp rất nhiều khó khăn do thiếu thông tin, thất lạc hồ sơ trong chiến tranh, địa hình thiên nhiên, thời tiết, khí hậu phức tạp, thời gian lâu ngày... Điều này làm tác động xấu đến sự nguyên vẹn của hài cốt mỗi khi được tìm thấy. Có lẽ vì những điều này mà anh Lê Công Thành cùng nhóm bạn của mình đã quyết định lập ra trang Lietsi.com với hy vọng số hóa toàn bộ các phần mộ liệt sĩ trên khắp cả nước nhằm giúp cho việc tra cứu tìm phần mộ của các liệt sĩ trở nên dễ dàng hơn.
Giao diện trang web.
Lietsi được xây dựng thành nền tảng công nghệ mở và là một công cụ hữu ích giúp cho việc tra cứu, tìm mộ liệt sĩ đã dễ dàng hơn. Bên cạnh đó đây cũng là nơi lưu trữ thông tin về những liệt sĩ. Dự án Lietsi này sẽ được phát triển thông qua hai giai đoạn.
Giai đoạn 1: Trang web này cung cấp những ứng dụng trên smart phone, qua đó người sử dụng ứng dụng này có thể chụp lại ảnh và định vị lại bia mộ của những liệt sĩ có danh tính và đã được quy tập.
(Ảnh minh hoạ.)
Giai đoạn 2: Lietsi.com sẽ xây dựng ngân hàng lưu trữ DNA từ những hài cốt liệt sĩ vô danh. Toàn bộ dữ liệu DNA được số hóa này sẽ được đem ra để đối chiếu với DNA của những người đang đi tìm người thân hy sinh trong chiến tranh. Qua đó họ có thể xác định danh tính của những liệt sĩ vô danh giúp cho việc tìm hài cốt các liệt sĩ của những người thân được dễ dàng hơn.
Anh Thành cho biết, vì hiện tại nhóm còn quá ít người, mỗi người còn có công việc riêng của mình nên việc đi chụp lại ảnh bia mộ liệt sĩ trên khắp cả nước sẽ tốn rất nhiều thời gian. Anh hy vọng sẽ có thể huy động được nhiều người cùng tham gia công việc này. Thông qua các ứng dụng, cũng như những lời kêu gọi trên mạng xã hội thì công việc này sẽ khả thi hơn.
Ngoài ra, giai đoạn 2 của anh cũng đang gặp phải những vấn đề khó khăn như việc tìm kinh phí để kiểm tra và lấy mã gen từ những hài cốt vô danh. Đây là những công việc đòi hỏi cần có những khoản đầu tư và hỗ trợ lớn từ nhà nước hoặc các tổ chức bên ngoài. Mặt khác, cũng có rất nhiều hài cốt đã không còn khả năng để phân tích và tìm ra nguồn gien nữa, do các nhân thân của các liệt sĩ vô danh cũng không còn.
Việc số hóa sẽ phụ thuộc rất nhiều vào cộng đồng và các mạng xã hội.
Tuy rằng còn phải đối mặt với nhiều thử thách và khó khăn, nhưng không vì thế mà anh Lê Công Thành có ý định từ bỏ công việc này. Anh cho biết, anh tin rằng nó đang đóng góp cho xã hội và xoa dịu nỗi đau mà chiến tranh để lại. Gần đây cũng có một số tín hiệu đáng mừng là dự án của anh đang được một số tổ chức trong và ngoài nước quan tâm và tỏ ý muốn hỗ trợ. Anh Thành hy vọng sẽ tiếp tục nhận được nhiều sự đóng góp cho dự án cũng như những lời động viên tinh thần để Lietsi có thể phát triển hơn nữa.
Anh Lê Công Thành thuyết trình về Lietsi tại Barcamp Hanoi 2012.
Internet nói riêng và công nghệ nói chung hiện nay đang giúp đỡ, phục vụ và nâng cao đời sống con người. Việc sử dụng chúng vào các mục đích dành cho xã hội cũng như khắc phục mất mát của chiến tranh vẫn còn quá ít. Có lẽ cần nhiều hơn nữa những dự án và mô hình như Lietsi bởi những công cụ này có thể tiết kiệm cho nhà nước hàng chục tỷ đồng cũng như giảm bớt gánh nặng cho hàng trăm nghìn người trong việc tìm lại người thân đã hy sinh trong chiến tranh.
