Sinh viên học hai cơ sở trong một ngày và bài toán rút gọn chiếc balo

Lịch học của nhiều sinh viên đại học hiện nay không còn gói gọn trong một khuôn viên. Các trường lớn mở rộng quy mô, tách cơ sở lý thuyết và cơ sở thực hành ra hai địa điểm khác nhau. Kết quả là một ngày học có thể bắt đầu ở nơi này vào buổi sáng và kết thúc ở nơi khác vào buổi chiều, với một chặng di chuyển kẹp ở giữa.

Báo chí giáo dục năm nay gọi nhịp sống đó bằng cụm từ khá sát: chạy deadline toàn thành phố. Phần ít được nhắc tới là quãng thời gian giữa hai chặng. Sinh viên không về nhà kịp, cũng không có nơi cố định để ngồi, và toàn bộ những gì cần cho phần còn lại của ngày phải nằm sẵn trên lưng từ lúc bước ra khỏi phòng trọ.

Sinh viên chọn mang gì khi đi học?

Các bài gợi ý mua thiết bị cho sinh viên thường xoay quanh cấu hình, dung lượng bộ nhớ và giá bán. Nhưng với người phải di chuyển giữa ngày, hai yếu tố quyết định lại nằm ngoài bảng thông số.

Thứ nhất là nguồn điện. Ổ cắm trong thư viện và căng tin luôn thiếu, và những vị trí có ổ thường bị chiếm từ sớm. Một thiết bị hết pin lúc 2 giờ chiều đồng nghĩa với việc nửa sau của ngày học coi như bỏ.

Thứ hai là trọng lượng. Một kilogram chênh lệch không đáng kể khi ngồi yên một chỗ, nhưng trở nên rất khác khi phải đứng chờ xe buýt rồi ngồi thêm gần một tiếng nữa để chờ tới tiết học.

Hai ràng buộc này cho thấy nhiều sinh viên có xu hướng không muốn mang theo laptop quá nặng nề vào những ngày có lịch học ở hai cơ sở, dù nó vẫn là thiết bị mạnh nhất sinh viên có.

Minh Anh, 21 tuổi, sinh viên năm 3 Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông, học cả ở 2 cơ sở Nguyễn Trãi và Ngọc Trục (Hà Đông), mô tả cách cô rút gọn đồ đạc: "Những hôm chỉ học một chỗ thì mình vẫn có thể mang laptop, nhưng hôm phải chạy sang cơ sở khác buổi chiều thì mình thường bỏ laptop ở nhà. Trong balo chỉ còn tablet, bàn phím, sạc dự phòng với một quyển vở mỏng. Đi xe buýt gần một tiếng mà phải vừa đứng vừa đeo balo nặng thì đến nơi khá mệt, nên mình cắt được món nào là cắt".

Điều dễ nhận ra khi nhìn vào balo sinh viên năm 2026 là số lượng vở đã giảm mạnh. Giáo trình in và tài liệu photo phần lớn đã chuyển sang bản PDF do giảng viên tải lên hệ thống học tập trực tuyến của trường. Khoản chi photo tài liệu, vốn dao động từ 200.000 đến 300.000 đồng mỗi tháng, giảm rõ rệt ở những ngành đã số hóa hoàn toàn học liệu.

Thu Linh, 21 tuổi, sinh viên năm cuối Đại học Kinh tế Quốc dân, kể lại sự thay đổi: "Trước đây mình dùng riêng một quyển vở cho từng môn, cuối kỳ có khi mang ba bốn quyển cùng lúc. Bây giờ slide và giáo trình đều là PDF nên mình ghi chú thẳng lên file, cần tìm lại cũng nhanh hơn".

Nhưng việc chuyển sang ghi chú số không diễn ra tuyệt đối. Thu Linh vẫn giữ lại sổ và vở: "Mình vẫn giữ một quyển vở và một quyển sổ mini vì những lúc giảng viên giải nhanh một bài hoặc cần vẽ sơ đồ thì viết giấy vẫn tự nhiên hơn".

Thực tế, nói là tablet thay thế hoàn toàn vở và giấy bút thì không hẳn là chính xác cho lắm. Vẫn có một bộ phận các bạn sinh viên coi việc dùng bút viết trên giấy là một cách học và ghi nhớ kiến thức tốt hơn, chứ không đơn giản chỉ là sự tiện hay bất tiện. Bởi vậy, quyển vở mỏng vẫn nằm trong balo bên cạnh máy tính bảng. Thứ bị loại bỏ là chồng giáo trình cả nghìn trang và laptop, không phải giấy bút.

Bộ ba nặng bao nhiêu

HONOR Pad V9, một trong những mẫu máy tính bảng vừa được phân phối chính hãng tại Việt Nam, là ví dụ dễ hình dung cho bài toán trọng lượng này. Máy dày 6,1mm và nặng khoảng 475 g, tức là nhẹ hơn phần lớn laptop mỏng nhẹ khoảng ba lần và tương đương một quyển giáo trình cỡ vừa. Kể cả khi gắn thêm bàn phím và bút cảm ứng, tổng trọng lượng cũng chỉ khoảng 890 g, tức vẫn nhẹ hơn một cuốn giáo trình dày khoảng 600 trang.

Viên pin 10.100mAh là phần đáng chú ý, đặc biệt là đối với những bạn sinh viên phải "cắm trại" trên trường cả ngày. Để dễ hình dung, theo thử nghiệm của Tom's Guide, HONOR Pad V9 trụ được 16 giờ 07 phút xem video. Con số này không cho thấy chính xác việc học, vốn tốn pin hơn xem phim, nhưng nó cho thấy khoảng cách đủ lớn để một ngày học hai nơi không phải đi tìm ổ cắm. Trên thực tế, cục sạc dự phòng vẫn nằm trong balo của Minh Anh, chỉ là nó phục vụ điện thoại nhiều hơn máy tính bảng.

Màn hình 11,5 inch với độ phân giải 2.800 x 1.840 pixel là kích thước hợp lý cho việc đọc tài liệu PDF theo khổ dọc mà không phải phóng to thu nhỏ liên tục, thứ vốn là điểm khó chịu lớn nhất khi đọc giáo trình trên điện thoại. Tần số quét 144Hz giúp thao tác cuộn trang và viết bằng bút bớt cảm giác trễ.

Cần nói rõ hai điều để tránh hiểu nhầm. Đây là màn hình LCD chứ không phải OLED, nên độ tương phản không bằng các mẫu cao cấp hơn. Tuy nhiên với các tác vụ sử dụng thông thường như viết notes, xem tài liệu, xem YouTube hay thậm chí là cả đọc sách thì màn hình này vẫn cho trải nghiệm rất ổn.

Phần việc mà bộ ba này phải gánh

Bỏ laptop ở nhà chỉ khả thi nếu máy tính bảng làm được phần lớn việc mà sinh viên cần trong ngày. Với học liệu đã chuyển sang dạng số, phần việc đó chủ yếu xoay quanh tệp tin, và nó tốn nhiều thời gian hơn người ngoài hình dung.

Đức Anh, 21 tuổi, sinh viên năm 3 Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông, nói về phần việc này: "Bọn mình mất khá nhiều thời gian cho những việc rất vụn như ghép PDF, chuyển file, sửa công thức rồi gom phần của từng người thành một bản để nộp. Một tuần có bài tập nhóm thì riêng mấy việc đó chắc cũng mất khoảng hai đến ba tiếng. Khó chịu nhất là đang ở trường mà chỉ cần sửa một công thức hay đổi định dạng file cũng phải mở laptop".

Ý kiến của Đức Anh cho thấy rõ giới hạn mà các dòng tablet bắt buộc phải vượt qua. Không phải làm được mọi thứ laptop làm (bởi tablet chưa bao giờ thay thế được laptop), mà là làm được những việc nhỏ nhưng hiệu quả để không phải mở laptop giữa giờ.

HONOR Pad V9 có sẵn HONOR Docs, công cụ xử lý tài liệu tích hợp trong hệ thống. Ở góc nhìn của sinh viên, những gì công cụ này làm được khá sát với những nhu cầu kể trên.

Bên cạnh đó, tính năng này còn chuyển các tệp tài liệu như Word, Excel, PowerPoint và cả ảnh chụp sang PDF ngay trên máy, nghĩa là bài nộp không cần mở laptop chỉ để đổi định dạng. Ứng dụng ghép nhiều tệp PDF thành một và tách một tệp PDF thành nhiều phần, hai thao tác xuất hiện gần như trong mọi bài tập lớn có nhiều thành viên. Ngoài ra, HONOR Tài liệu cũng cho phép chèn công thức vào tài liệu, bao gồm cả công thức LaTeX, thứ mà sinh viên các ngành kỹ thuật và khoa học tự nhiên vẫn phải mở phần mềm riêng trên máy tính mới làm được.

Bút Magic Pencil 4s bổ sung phần ghi chú. Tính năng AI Magic Circle cho phép khoanh vùng chữ viết tay để chuyển thành văn bản đánh máy, chỉnh lại nét chữ hoặc đổi màu. Máy cũng nhận dạng công thức viết tay và chuyển thành công thức chuẩn, hữu ích khi chép nhanh trên giảng đường rồi cần đưa vào báo cáo.

Ngoài bộ công cụ có sẵn, phần lớn sinh viên hiện dùng các ứng dụng AI phổ biến như ChatGPT, Gemini hay Claude để tra cứu và tóm tắt tài liệu. Vì chạy trên nền Android 15 với chip Dimensity 8350, máy có thể chạy nhiều ứng dụng cùng lúc mà không giật lag, nhất là tính năng chia đôi màn hình theo tỷ lệ tùy chỉnh. Máy mở được tài liệu PDF ở một nửa và ứng dụng AI ở nửa còn lại, thao tác đối chiếu diễn ra trong cùng một màn hình thay vì phải chuyển qua lại.

Bài toán vẫn còn phần chưa gọn

Bộ ba máy tính bảng, bàn phím và bút không thay thế được laptop ở mọi tình huống. Sinh viên ngành công nghệ thông tin vẫn cần môi trường lập trình đầy đủ. Sinh viên ngành thiết kế vẫn cần các phần mềm đồ họa chuyên nghiệp chạy trên máy tính. Với những nhóm này, máy tính bảng là thiết bị thứ hai chứ không phải thiết bị duy nhất.

Nhưng với phần lớn ngành học mà công việc hàng ngày là đọc tài liệu, ghi chú, làm slide và nộp báo cáo, combo máy tính bảng, bàn phím và bút cảm ứng lại đáp ứng gần như hoàn toàn những nhu cầu của các bạn sinh viên. Ngày có lịch hai nơi, thứ quyết định không phải là thiết bị nào  hiệu năng mạnh hơn, mà là thứ gì còn trụ được tới lúc 4 giờ chiều mà lại không làm "đau vai gáy".

HONOR Pad V9 hiện đã có mặt tại thị trường Việt Nam với mức giá niêm yết 15,99 triệu đồng, ưu đãi mở bán còn 13,85 triệu đồng và được tặng kèm bàn phím Bluetooth cũng như bút cảm ứng Magic Pencil 4s. Bạn đọc có thể tham khảo sản phẩm tại các hệ thống bán lẻ như CellphoneS, Thế Giới Di Động, FPT Shop cũng như các kênh trực tuyến như Shopee Mall, Lazada Mall và TikTok Shop.